بــــةيــــان

 ئاشتى خةونةكا ديَرينا مروظى بووية ، و كومةلطةها مروظايةتيىَ و شارستانيةتا مروظايةتى  ل قوناغيَن جودا جودا ذ وةرار و ثيَشكةفتنا خوةدا . ظياية خو دضوارضوظةكىَ سياسى و جظاكى يىَ ثتر ئارام و دادى تيَدا بةربةلاظ ببينيت.
لىَ حةزيَن رةها و نةرةوا ييَن مروظى و لوذيكىَ هيَز رىَ نةداية وةكو ثيَدظى ئةظ خةوةنة ببيتة كةتوار و ديروك و شارستانيةتا مروظى لسةر رويباريَن خوين را بورية و لسةر لةش و كةلةخيَن مروظ ئاظا بووية.
هةر ذ روذا ظةطوهاستنا ململانا مرظا ذ سروشتى بو ململانا مروظى دطةل مروظى كوشتن و جةنطى بةردةوام بووينة و ذ ئةنجامىَ ثاشكةفتنا جظاكى و ثاشظة مانا هزرى و سياسى و زالبونا تيَطةهيَن رةها لسةر نيَرينا كةسى و نةقةبوول كرنا جوداهيىَ و ذئاليةكىَ دى ظة هةذارى و قةيارنيَن سياسى و ئابورى بةربةست و ئاستةنط بوينة بةرسنطىَ مروظى بو ئايندةكىَ بةختةوةر و ئاشتيةكا بةردةوام.
ضاخىَ بيستىَ دهيَتة نياسين ب ضاخىَ سى جةنطا دوو جةنطيَن جيهانى كو ب مةليونا مروظان طيانىَ خو ذ دةست دا  و جةنطا(سار) كو رةنط دانةظةكا مةزنة ل كومةلطةها نيَظ دةولةتى و هةبووية ض وةك سيستةم ض وةك نةخشةكرنا بةرذةوةندى و تيَكةلييَن نيَظ دةولةتى و ظةمرين و هةلبونا شةر و جةنطيَن هةريَمى لسةر رويىَ ئةردى.
ريَكخراوا نيَظ دةولةتى ( كومةلا نةتةويَن يةطرتى) و ثشتى بدوماهيك هاتنا جةنطا جيهانى يا دووىَ هةمى بزاظ كرن كو جارةكادى جةنط سةر نةهلدةن و نةتةوة و دةلوتيَن ئةندام كيَشيَن خو بريَكيَن سياسى و دبلوماسى و دايلوكىَ ضارة كةن و ئاشتى ببيتة ئارمانج ، ئة بو روذ ظةكرنا خولا  ئاسايى لسالا 1981 راطةهاند روذا جيهانى يا ئاشتيىَ و ب برياخويا هةذمار 9/11 ل 12 ضريا دووىَ 1984 راطةهاندنا مافىَ طةلان بو ئاشتيىَ هات راطةهاندن ب ئاشكرايى ئاماذةداية بو مافىَ طةلان د ذيانةكا تةنا ئةركىَ ثيروزىَ هةر دةولةتةكىَ ية و برةنطةكىَ فةرمى طوتية هةر طةلةكىَ لسةر رويىَ ئةردى مافىَ وى يىَ ثيروزة ب ئاشتي بذيت و ذبو هندىَ ئةظ مافة بهيَتة دابينكرن ، داخواز ذ دةولةتا هاتية كرن كو سياسةتا خو بيَخنة كارى ذبو زالبوون لسةر مةترسييَن جةنطا و ذ هةميا ترسناكتر جةنطا ئةتوومى ية،  و رةت كرنا بكارئينانا هيَزىَ د تيَكةلييَن نيَظ دةولةتى دا و ديسان بانط كرية هةمى دةولةتا ض دشيان داية بهيَتة كرن بو ثاراستن و جىَ بة جىَ كرنا ظى مافى بريَكا هةر ثيَرابونةكا طونجاى ض لسةر ئاستىَ نيشتمانى  يان يىَ دةولى.
و ثشتى بدوماهيك هاتنا شةرىَ سار و راطةهاندنا سيستةمىَ جيهانى يىَ نووى ديسان ئاشتى بووية ئيَك ذ ثرنسيبيَن وى.
ب نيَرينامة بةردةواميا دةستكةفتيَن تةكنةلوذيا نوى و بدةستظةئينانا ضةكىَ ئةتومى . بيَى  باوةرى بون ب ئاشتى و كاركرنة بو ئاشتيةكا هةر و هةر و رةنطة ذيان هةمى بكةظيتة بن مةترسيىَ و طةف لىَ كرنىَ و ضةند ذيان ئالوز و ثيَش بكةظيت ثيَدظى ب ئاشتى زيَدة تر لىَ دهيَت، و ( تفاعل) شارستانى ئيروكة ذ هةردةمةكىَ دى مةثتر ثيَدظى ثىَ ية و بلا جوداهيا شارستانيىَ دناظبةرا كومةلطةهيَن مروظاندا بيتة هيَزةكا تةظاظكةر بو هةظدوو .
نةك دةست ثيَك بيت بو جةنطةكا دى دةولةتا عيراقا نووى ذ روذا دامةزراندنا وىَ و هةتا نوكة ثتر ذ هةشت سالانة ضةندين جةنط و كودةتا ب خوظة ديتينة ب سةدان هزار مروظ بووينة قوربانى لبن سيبةرا سستةمىَ تاك رةوى و ناوةندى و دكتاتوريةتىَ بةلىَ يا جهىَ داخىَ ية  ثشتى نةمانا دكتاتوريةت و هاتنا سيستةمىَ ديموكراسى ئيرو عيراق بووية مةيدانا شةرةكىَ دى و كارتيَكرنا ظىَ رةشا نوى يا عيراقىَ بال كيَشاية سةر هةمى نةخشةكىَ سياسى و ثيَكهاتيَن جظاكىَ ئوميَدةواربن هةمى لايةك هاريكاربن ثةنايىَ بةنةبةر ئاشتبونةظىَ و دايلوكىَ بو سةقامطيريا سياسي و ئاشتيةكا سةرانسةرى.
و خةلكىَ كوردستانىَ لدريَذيا خةباتا خويا ئازاديخواز باوةرى ب ديمةراسيىَ و دايلوكىَ هةبووية بو ضارةسةريا كيَشا خو دطةل دةسهةلاتىَ.    و باشترين نمونة ذى شورةشا ئيلونا مةزنة.
و دريَذاهيا ديروكىَ ئةو شةريَن هاتينة كرن شةريَن بةرةظانيكرنىَ بووية ض جارا مللةتىَ كوردستانىَ شةرخواز نةبووينة.
هيظى دارين سةربوارا هةريَما كوردستانىَ بهيَتة بذاندن بو سةرانسةرى عيراقىَ و ئاشتى ببيتة ئارمانج بو هةر تاكةكىَ سظيل و باوةر ب ديموكراسيةتىَ و ثيَكظة ذيانىَ هةبيتن
داخوازىَ ذ سازييَن كومةلطةهىَ مةدةنى و ريَكخراويَن سياسى دكةين رولةكىَ ئةكتيف بطيَرن بو بةلاظكرنا رةوشةنبيريا ئاشتيىَ و ئاشتى ببيتة دور ديتنا نيَرينامة بو ثاشةروذىَ .
    لدوماهيىَ:
         بةلىَ بومافىَ طةلان ذبو ئاشتيىَ.
         نةفرةت ل زولم و ستةمىَ
         نةفرةت ل جةنط و كوشتنىَ
 جظاتا عيراقىَ بو ئاشتى و هةظاريىَ
                                                                             لقىَ دهوك